Rotameter คืออะไร ?
Rotameter (โรตามิเตอร์) คือ Flow meter แบบ Variable Area ชนิดหนึ่ง ใช้ลูกลอย (Float) ในหลอดวัดทรงกรวยที่ปลายบนกว้างกว่าปลายล่าง เมื่อของไหลไหลจากล่างขึ้นบน ลูกลอยจะถูกดันขึ้นจนแรงยกสมดุลกับน้ำหนักลูกลอย ตำแหน่งที่ลูกลอยหยุดนิ่งคือค่าอัตราการไหลที่อ่านได้จากสเกลข้างหลอด อ่านค่าได้ทันทีโดยไม่ต้องใช้ไฟฟ้า อ่านหลักการทำงานโดยละเอียดได้ที่บทความ Rotameter คืออะไร
Rotameter เหมาะกับงานแบบไหน
- งานวัดน้ำ ลม ก๊าซ ทั่วไปในโรงงาน ระบบหล่อเย็น ระบบบำบัดน้ำ ระบบจ่ายสารเคมีเจือจาง
- จุดที่ต้องการ “เห็นด้วยตา” ว่ามีของไหลไหลอยู่จริงและไหลประมาณเท่าไร เช่น หน้าเครื่องจักร แผงจ่ายลม ตู้ควบคุม
- งานที่ไม่มีไฟเลี้ยงหรือไม่ต้องส่งสัญญาณไปที่ PLC (รุ่นที่ต้องการสัญญาณเตือนเลือกแบบมีสวิตช์คอนแทค เช่น Z-500SW)
- งานงบประมาณจำกัดที่ยอมรับความแม่นยำระดับ ±4–5% ของค่าเต็มสเกลได้
วิธีเลือก Rotameter ให้ตรงงาน
- ชนิดของไหล — น้ำ ลม หรือสารเคมี กำหนดวัสดุหลอดและลูกลอย น้ำและลมใช้ได้ทั้งหลอดแก้ว อะคริลิก และพลาสติก สารเคมีกัดกร่อนเลือกรุ่นที่หลอดและข้อต่อทนเคมี เช่น Z-560 ดูรายละเอียดวัสดุที่ วัสดุ Flow meter
- ย่านการไหล — เลือกให้ค่าใช้งานปกติอยู่ประมาณ 30–70% ของสเกล รุ่นในหมวดนี้ครอบคลุมตั้งแต่ระดับ ml/min (K-300/K-400) จนถึงหลายสิบ m³/h หน่วยที่ใช้บ่อยคือ LPM, LPH และ m³/h ดูวิธีแปลงหน่วยที่ หน่วยวัดอัตราการไหล
- ขนาดท่อและข้อต่อ — มีให้เลือกตั้งแต่ 1/2” ถึง 6” แบบเกลียว BSP, BSPT, NPT หรือหน้าแปลน PN10 เลือกตามท่อหน้างานเพื่อไม่ต้องลดขนาดท่อ
- แรงดันและอุณหภูมิ — รุ่นในหมวดนี้รองรับแรงดันใช้งาน 6–10 bar และอุณหภูมิ 60–70°C ถ้าเกินกว่านี้ให้ดู Variable Area แบบท่อโลหะ
- ทิศทางติดตั้ง — Rotameter ต้องติดตั้งแนวตั้งและให้ของไหลไหลขึ้นเท่านั้น ดูข้อควรระวังที่ การติดตั้ง Flow meter (Rotameter)
ข้อดีและข้อจำกัด
ข้อดี: ราคาไม่สูง ไม่ใช้ไฟฟ้า อ่านค่าง่าย ติดตั้งและบำรุงรักษาง่าย มีให้เลือกหลายวัสดุและหลายขนาด
ข้อจำกัด: ความแม่นยำต่ำกว่า Flow meter แบบอิเล็กทรอนิกส์ ต้องติดตั้งแนวตั้ง ของไหลที่มีตะกอนหรือขุ่นมากอาจทำให้อ่านค่ายาก และค่าที่อ่านอ้างอิงกับความหนาแน่นของของไหลที่ใช้สอบเทียบ (น้ำหรืออากาศ)
สรุป
Rotameter คือ Flow meter พื้นฐานที่คุ้มค่าที่สุดสำหรับงานวัดน้ำ ลม ก๊าซ และสารเคมีทั่วไปที่ต้องการอ่านค่าหน้างานโดยไม่ใช้ไฟฟ้า เลือกวัสดุตามของไหล เลือกย่านให้ค่าใช้งานอยู่กลางสเกล และเลือกข้อต่อให้ตรงกับท่อ ถ้ายังไม่แน่ใจว่ารุ่นไหนเหมาะ ส่งชนิดของไหล อัตราการไหล ขนาดท่อ และแรงดันมาให้ทีมงานช่วยเลือกได้ที่ ติดต่อเรา